RSV u dorosłych i seniorów. Komu wirus może zagrażać najbardziej?

Bez kategorii, medycyna

RSV kojarzy się głównie z niemowlętami, ale groźny bywa także dla dorosłych. U młodej, zdrowej osoby zwykle przypomina przeziębienie. U seniora lub chorego przewlekle może prowadzić do zapalenia płuc i pobytu w szpitalu. Sprawdź, jak przebiega zakażenie RSV, kto jest najbardziej narażony na ciężki przebieg i jak skorzystać z bezpłatnego szczepienia.

Czym jest RSV i jak przebiega zakażenie u dorosłych?

RSV, czyli syncytialny wirus oddechowy, atakuje drogi oddechowe. Szerzy się drogą kropelkową oraz przez dotyk zanieczyszczonych powierzchni. W Polsce najwięcej zakażeń przypada na okres od jesieni do wiosny. Na RSV można chorować wielokrotnie, bo przebycie infekcji nie daje trwałej odporności.

U większości dorosłych objawy są łagodne: katar, ból gardła, kaszel, stan podgorączkowy i osłabienie. Dlatego zakażenie łatwo pomylić z przeziębieniem lub grypą. U części chorych wirus schodzi jednak do dolnych dróg oddechowych. Pojawiają się wtedy świszczący oddech, nasilony kaszel i duszność.

Nie ma leku działającego bezpośrednio na RSV. Leczenie polega na łagodzeniu objawów, nawadnianiu i odpoczynku.

Pilnie skontaktuj się z lekarzem lub wezwij pomoc, jeśli pojawią się:

  • duszność lub przyspieszony oddech,
  • sinienie ust,
  • ból w klatce piersiowej,
  • splątanie,
  • wysoka gorączka utrzymująca się mimo leczenia.

Kto jest najbardziej narażony na ciężki przebieg RSV?

Ryzyko powikłań rośnie z wiekiem, bo układ odpornościowy słabiej reaguje na infekcje. Najbardziej narażone są:

  • osoby po 60. roku życia, a szczególnie po 75. roku życia,
  • chorzy na przewlekłe choroby płuc, np. POChP i astmę, u których RSV często wywołuje zaostrzenie,
  • osoby z chorobami serca, zwłaszcza z niewydolnością serca i chorobą wieńcową,
  • chorzy na cukrzycę, przewlekłą chorobę nerek lub wątroby,
  • osoby z obniżoną odpornością, np. po przeszczepach, w trakcie chemioterapii lub leczenia immunosupresyjnego,
  • mieszkańcy domów opieki i osoby z niepełnosprawnością ruchową.

U tych pacjentów RSV może wywołać zapalenie płuc albo zaostrzyć chorobę przewlekłą, np. niewydolność serca lub POChP. Zdarza się, że po takiej infekcji senior przez długi czas nie wraca do dawnej sprawności.

Jak chronić się przed RSV? Szczepienie i refundacja w Polsce

Najskuteczniejszą ochroną przed ciężkim przebiegiem jest szczepienie. W Polsce dostępne są dwie szczepionki dla dorosłych. Zasady refundacji obowiązujące od 1 października 2026 r. są następujące:

  • osoby od 65. roku życia: obie szczepionki są bezpłatne, potrzebna jest recepta z kodem „S”,
  • osoby w wieku 60-64 lat: obie szczepionki są dostępne z 50% odpłatnością.

Receptę wystawi lekarz, a w wielu przypadkach także farmaceuta. Zaszczepić się można w przychodni lub w aptece, która wykonuje szczepienia. O szczepieniu młodszych dorosłych z chorobami przewlekłymi zdecyduje lekarz. Ryzyko zakażenia ograniczają też częste mycie rąk, wietrzenie pomieszczeń i unikanie kontaktu z osobami przeziębionymi w sezonie infekcji.

Artykuł opracowany z wykorzystaniem AI, zweryfikowany redakcyjnie.